Bij wijze van aftrap van de Week van de Medezeggenschap organiseerde OR informatie in december samen met GITP Medezeggenschap, CAOP en FNV Formaat een discussiemiddag over de vraag hoe de participatie van jongeren in de medezeggenschap kan worden vergroot.
De bijeenkomst bestond uit een debat met zes deelnemers en een medezeggenschapscafé waaraan alle aanwezigen meededen. Zes jongeren namen deel aan het debat:
Bob Vermaak (trainer/adviseur FNV Formaat), Basten Quaedvlieg (or-voorzitter Nederlandse Patiënten & Consumenten Federatie), Pieter Landwehr Johan (adviseur GITP Medezeggenschap), Charita Dundas (FNV Jong), Gerard Oosterwijk (voorzitter LSVB) en Jiddo Alberts (or-voorzitter Regiopolitie Zuid-Holland Zuid). Ook de discussieleider was een jongere: debattrainer Lars Duursma.

De panelleden verschillen van mening over de vraag of er een probleem bestaat met jongeren en medezeggenschap. Landwehr Johan: ‘Er is een algemeen participatieprobleem, zowel bij oud als jong. Er zijn veel medezeggenschapsorganen waar niet eens verkiezingen meer nodig zijn. Maar of dat door jongeren komt…? ‘
Volgens Quaedvlieg is het nodig om jongeren goed duidelijk te maken wat de medezeggenschap ze kan opleveren. ‘Ik heb zelf ook een jaarcontract, maar voor mij is de meerwaarde dat ik betrokken kan zijn bij de oprichting van een or. Dat maak je niet zo vaak mee.’
Alberts onderschrijft dit. ‘Jongeren moeten inderdaad weten wat ze aan medezeggenschap hebben. Want op die manier denken ze: ze willen zich ergens kunnen ontwikkelen, en dan weer verder kijken. Dan moet je dus laten zien dat medezeggenschap je blik kan verruimen. Zelf begreep ik vroeger niet hoe het kon dat de organisatie bepaalde beslissingen nam. Dat snap ik nu wel.’

Kan de formele omgang van or’s met bestuurders een reden zijn dat jongeren de medezeggenschap schuwen? Oosterwijk denkt dat andere factoren van veel groter belang zijn. ‘Het gaat erom dat je weet wat je binnen de medezeggenschap kunt bereiken. Een jongere haakt af als hij het idee heeft dat het allemaal nergens toe leidt.’ Maar hoe formeel zijn de omgangsvormen in de praktijk eigenlijk, vraagt Duursma aan Alberts. Die antwoordt: ‘Het was altijd heel informeel. Het nadeel daarvan is dat je als or minder zichtbaar wordt. Je komt aan het begin van een adviestraject tot een akkoord met de bestuurders, en een besluit wordt daardoor vaak een hamerstuk. Om de invloed van de or wat meer duidelijk te maken, maken we nu de beweging maken naar een wat meer formele houding. We zetten veel van onze brieven bijvoorbeeld meteen op het intranet. Zo laten we zien hoe we reageren op bepaalde beleidsnotities.’

In het laatste deel van het debat gaat discussieleider Duursma specifiek op zoek naar oplossingen voor het jongerentekort binnen de medezeggenschap. Het kernbegrip lijkt communicatie. Volgens Landwehr Johan is het van groot belang dat je als medezeggenschap heel duidelijk voor ogen hebt waar je voor staat. ‘Je moet eerst je eigen visie neerzetten, en dan pas naar buiten treden.’ Dundas vult aan: ‘Zorg ervoor dat je jongeren zoveel mogelijk persoonlijk benadert en gericht inspeelt op hun problemen.’ Volgens Quaedvlieg is het taalgebruik van groot belang. ‘Alleen het woord or klinkt voor jongeren al enorm gewichtig. Die stoffigheid is echt een grote drempel. Ambassadeurs van de medezeggenschap moeten een simpel verhaal hebben, maar tegelijk moet je uitkijken dat je de informatie niet zodanig gaat opleuken dat je je or-werk tekortdoet. Want medezeggenschap is een serieuze zaak.’